 |
 |
Dünya Müziği Nedir?
Batıda üretilen hâkim müzik türlerinden (pop, rock, caz gibi) farklı olan, dünyanın farklı bölgelerinde üretilen ve yerel öğeler içeren müzik yapımlarını kapsayan bir kategoridir.
Dünya müziği bir müzik türü değildir, birçok müzik türünü kapsar. Söz gelimi Brezilya müziği (samba, bassa nova, forro gibi), Küba müziği (salsa, cha-cha, son gibi), Senegal müziği (mbalax), Balkan müziği (fanfare, taraf) gibi türler dünya müziği kategorisi altında tüketiciye sunulmaktadır.
Dünya müziği kategorisine giren yapımlar Batı müziğinin bazı türlerini de kapsar. Örnek olarak; Fransız folk müziği, İtalyan çingene müziği, Alman Yahudi müziği, Amerikan cajun müziği gibi, hâkim popüler türlerin dışında kalmış Batılı müzik türleri de dünya müziği kategorisinde sayılabilir.
En önemlisi, dünya müziği kategorisi, hâkim popüler türlerin dışındaki müzik yapımlarına ulaşılabilmesini sağlayan, bu müzik türlerinin pazarlanabilmesini, tüketilebilmesini ve tabii ki üretilebilmesini mümkün kılan bir platformdur.
Dünya Müziği "geleneksel müzik" midir?
Dünya müziği geleneksel olmak zorunda değildir. Batının popüler müzik türlerinden farklı ve çoğu zaman Batı dışındaki ülkelerde üretilen müzik yapımlarına işaret ettiği için birçok dünya müziği yapımı geleneksel öğeler içerir. Fakat günümüzün progresif müzik türleriyle (caz, funk, hip-hop, progresif-rock, punk gibi) harmanlanmış, melez yapımlar dünya müziği yapımlarında ağırlıktadır.
Örnek olarak, tamamen İngiliz rock müziğini tekrarlayan bir Türk rock grubunun yapımları dünya müziği olarak değerlendirilemez. Fakat, Anadolu ezgilerini rock müziğine eklemlendiren Anadolu Rock gibi hiç de geleneksel olmayan bir tür, pekâlâ dünya müziği kategorisindedir. Sufi müziği gelenekseldir, fakat Mercan Dede'nin elektronik müzik ile sufi müziğini birleştirdiği albümü kesinlikle geleneksel olmamasına karşın dünya müziği listelerinde bir numara olmuştur.
Dünya Müziği "popüler" midir?
Evet. Dünya müziği yapımlarının dinleyici kitlesi giderek artmaktadır. Virgin, EMI, Sony gibi dev plak ve prodüksiyon şirketlerinin bünyesinde onlarca dünya müziği yapımı piyasaya girmektedir ve albüm satışları hızla artmaktadır. Her yıl artan sayıda konserler organize edilmekte ve yüksek katılım sağlanmaktadır. Bu kategorideki elektronik ve hip-hop türleriyle harmanlanan yapımlar oldukça genç kitleler tarafından takip edilmektedir. Dünya müziği İbrahim Ferrer, Youssou N'Dour, Cesaria Evora, Nusrat Fatih Ali Khan, Trans Global Underground, Asian Dub Foundation, Emir Kusturica, Goran Bregovic gibi uluslararası yıldızlara sahiptir.
Dünya müziği, eğitim düzeyi ortalamadan daha yüksek, farklı sanat türlerine daha meraklı, sanat ve düşünsel yapımları daha çok tüketen ve takip eden, progresif bir dinleyici kitlesine sahip ama popüler yapımları içerir.
Caz ve dünya müziği dinleyicisinin profil olarak benzerlik gösterdiği söylenebilir. Bunun en iyi göstergesi ise prestijli caz festivallerine (Montreal, Berlin, Londra, İstanbul gibi) giderek daha çok dünya müziği yapımlarının davet edilmesidir. Örnek olarak İstanbul Caz Festivaline Buena Vista Social Club gibi Küba müziğinin son yıllardaki en çok ses getiren grubunun, Taraf de Haidouks gibi dünyaca ünlü Roman müziği grubunun davet edilmesini gösterebiliriz.
Dünya Müziği "etnik müzik" midir?
Hayır. Etnik müzik tanımlaması sadece geleneksel müzik türlerini kapsar. Fakat dünya müziği kategorisine hem geleneksel hem de geleneksel olmayan yapımlar girebilir.
Dünya Müziği Dergileri
fROOTS
 İngiltere merkezli, 1979'da kurulan, dünyanın ilk aylık dünya müziği dergisi. Top 10 listeleri ve dünya müziği tarihi sayfaları ile çok ilgi çekici bir internet siteleri var. (İngilizce)
www.frootsmag.com
Global Rhythm
 Amerika merkezli dünya müziği dergisi. (İngilizce)
www.globalrhythm.net
Songlines
 İngiltere merkezli dünya müziği dergisi. 50 ülkede dağıtılıyor ve her sayısında CD hediyesi var. (İngilizce)
www.songlines.co.uk
Mondomix
 Fransa merkezli, dünya müziği üzerine çok zengin bir içeriği olan haftalık internet dergisi (İngilizce - Fransızca - İspanyolca)
www.mondomix.com
Rootsworld
 Amerika merkezli internet dergisi. (İngilizce)
www.rootsworld.com
World Music Magazine
İtalya merkezli dünya müziği dergisi. (İtalyanca)
www.worldmusiconline.it
Blue Rhythm
 Almanya merkezli dünya müziği dergisi. (Almanca)
www.bluerhythm.de
Folker
 Almanya merkezli folk ve dünya müziği dergisi. İki ayda bir çıkıyor. (Almanca)
www.folker.de
Radyolar
BBC Radio 3
 BBC'nin sadece dünya müziği odaklı radyosu. Radio 3 Awards for World Music (Radyo 3 Dünya Müziği Ödülleri) organizasyonu en prestijli müzik ödüllerinden biri olarak kabul ediliyor.
www.bbc.co.uk/radio3g
radiomultikulti
 Alman devlet radyosu RBB'nin "çok kültürlü" radyo istasyonu. Türkçe dahil birçok dilde yayın yapıyor.
www.multikulti.de
RFI - Radio France Internationale
 Dünya çapında, 20 dilde yayın yapan Fransız radyosu. 45 milyon düzenli dinleyiciye sahip.
www.rfi.fr
WDR Funkhaus Europa
 Almanya'da farklı dillierde yayın yapan "multikültürel" radyo.
www.funkhauseuropa.de
Açık Radyo
 Türkiye'de yayın yapan, dünya müziği içerikli bir çok programı bulunan alternatif radyo istasyonu.
www.acikradyo.com.tr
Uluslararası Dünya Müziği Fuarları
Womex (World Music Expo)
 Her yıl Ekim ayında Avrupa'da gerçekleştirilen en geniş katılımlı ve en kapsamlı dünya müziği fuarı.
www.womex.com
Strictly Mundial
 Her yıl farklı bir ülkede yerel organizatörlerce düzenlenen uluslararası fuar.
www.strictlymundial.org
MMVV (Mercat Música Viva de Vic)
 Her yıl Eylül ayında İspanya'nın Barcelona yakınlarındanki Vic kentinde yapılan müzik fuarı.
www.mmvv.net
MASA (Market for African Performing Arts)
İki yılda bir Fildişi Sahilleri'nde Abidjan şehrinde yapılan Afrika gösteri sanatları fuarı.
masa.francophonie.org
Diğer Linkler
 World Music Central
İngilizce ve İspanyolca iki farklı sitesi bulunan dünya müziği portalı. www.worldmusiccentral.org
www.musicasdelmundo.org
 World Music Charts Europe
Her ay 23 Avrupa ülkesinden farklı dünya müziği radyo programcılarının parça listelerinden derlenen en iyi 20 dünya müziği albümü. Dünya Müziğinin Avrupa "top 20" listesi. 13 ülkede yayınlanıyor ve onlarca internet sitesinde gösteriliyor.
www.wmce.de
Stern's Music
Afrika müziği üzerine yoğunlaşmış Londra merkezli "online" dünya müziği marketi. Geniş örnek dinleyebile olanağı ve en çok satan 10 albüm listesi ile benzersiz.
www.sternsmusic.co.uk
Dünya Müziği Plak Şirketleri
Piranha
www.piranha.de
World Circuit
www.worldcircuit.co.uk
Real World
www.realworld.com
Nubenegra
www.nubenegra.de
Crammed
www.crammed.be
Asphalt Tango
www.asphalt-tango.de
Jololi
www.jololi.com
Putumayo
www.putumayo.com
World Music Network
www.worldmusic.net
Wrasse
www.wrasserecords.com |
|
|
|
